“What if ή η ενδεχομενικότητα στον Ιστορικό Χρόνο”. Μια ανατρεπτική εκδήλωση στο Εσπερινό ΓΕΛ Ρόδου, 30/3/26.

Στα πλαίσια της σχολικής δράσης για την πρόληψη και αντιμετώπιση κινδύνων, καταστροφών και των δυσμενών συνεπειών από μη λελογισμένες αποφάσεις, το Εσπερινό ΓΕΛ Ρόδου φιλοξένησε μια πρωτοποριακή εκδήλωση που «τάραξε» τα νερά της παραδοσιακής διδασκαλίας.

Προσκεκλημένη εισηγήτρια ήταν η ειδική επιστήμονας κ. Κυριακή Φαρδή (μέλος ΕΔΙΠ, Πανεπιστημίου Αιγαίου, στο Εργαστήριο Ιστορίας και Κοινωνικών Επιστημών του ΠΤΔΕ, PhD και Post-Doc Παιδαγωγικών και Διδακτικής της Ιστορίας), η οποία παρουσίασε τη μέθοδο «What If» (Αντιπαραδειγματική Ιστορία) ως εργαλείο κριτικής σκέψης. Η εκδήλωση εξελίχθηκε σε μια συναρπαστική διαδραστική περιήγηση στη ζωή δύο εμβληματικών προσωπικοτήτων: του πρώτου κυβερνήτη της Ελλάδος Ιωάννη Καποδίστρια και της πρώτης Ελληνίδας φεμινίστριας Καλλιρρόης Παρρέν.

Περισσότερες λεπτομέρειες για την εκδήλωση, συνοπτική παρουσίαση και φωτογραφικό υλικό μπορείτε να δείτε πατώντας  εδώ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Την Τετάρτη 26 Νοεμβρίου 2025 επισκέφθηκαν την πανεπιστημιακή μονάδα Ρόδου και το Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης τριάντα (32) μαθήτριες και μαθητές, με την συνοδεία τριών (3) εκπαιδευτικών τους, από το 2ο Πρότυπο Γυμνάσιο Βόλου. Η δράση υλοποιήθηκε στο πλαίσιο του Μνημονίου Συνεργασίας που έχει συναφθεί μεταξύ του Εργαστηρίου Ιστορίας και Κοινωνικών Επιστημών του ΠΤΔΕ και του θεσσαλικού σχολείου, υπό την ευθύνη του καθηγητή Ιστορίας κ. Παναγιώτη Κιμουρτζή. Τη σχολική αποστολή συντόνισε η διευθύντρια του 2^ου Πρότυπου Γυμνασίου Βόλου δρ. Σοφία Κανταράκη.

Η επίσκεψη περιλάμβανε ξενάγηση στους πανεπιστημιακούς χώρους, όπου οι μαθητές γνώρισαν από κοντά το επιστημονικό αντικείμενο, το περιβάλλον, τις υποδομές και τη λειτουργία του Τμήματος. Στη συνέχεια πραγματοποιήθηκε παρουσίαση με θέμα την ιστορία των σχολείων της Ρόδου, αλλά και την ιστορία των κτιρίων στα οποία στεγάστηκαν, από τις αρχές του 20^ου αιώνα. Ακολούθησε ζωηρή συζήτηση με τους μαθητές, καθώς το θέμα τους φάνηκε ιδιαίτερα ελκυστικό. Έθεσαν ενδιαφέροντα ερωτήματα, έκαναν συγκρίσεις με τα σχολεία της δικής τους πόλης, του Βόλου, και αντάλλαξαν απόψεις. Ιδιαιτέρως ευχάριστο αποτέλεσμα της μαθητικής αυτής επίσκεψης ήταν ότι τα νεαρά παιδιά επέδειξαν υψηλό ενδιαφέρον για την ιστορία της εκπαίδευσης, για την ιστορία των ροδιακών σχολείων, για την αρχιτεκτονική των ροδιακών κτιρίων και των σχολείων του νησιού και για τον τρόπο με τον οποίο το Πανεπιστήμιο συνδέει την έρευνα με την εκπαίδευση.

Η δράση αυτή αποτελεί ένα ακόμη ουσιαστικό βήμα στην ενίσχυση της συνεργασίας σχολείου – πανεπιστημίου. Το Πανεπιστήμιο Αιγαίου και το ΠΤΔΕ ειδικότερα, υποστηρίζουν έμπρακτα, με πολλές και συχνές δράσεις την συνεργατική επικοινωνία με άλλα πανεπιστήμια και άλλες εκπαιδευτικές δομές της χώρας. Το Πανεπιστήμιο Αιγαίου υπήρξε, παραμένει και θα είναι σταθερά προσανατολισμένο στην ερευνητική και εκπαιδευτική εξωστρέφεια, εντός και εκτός Ελλάδας.

Το δελτίο τύπου μπορείτε να το βρείτε, επίσης, στον σύνδεσμο:

Δελτίο τύπου

Ημερίδα_Δημόσια Ιστορία και Ιστορική Εκπαίδευση_Μορφές Ιστορικής Αναπαράστασης Χρήσει και Καταχρήσεις του παρελθόντος στο παρόν

Κυριακής Φαρδή, Εισαγωγή στην Ιστορική Εκπαίδευση των παιδιών. (Με την προοπτική της Ιστορικής Σκέψης), Θεσσαλονίκη 2025, Εκδόσεις Μπαρμπουνάκης.

Από την παρουσίαση στο οπισθόφυλλο του βιβλίου:

Στην εποχή της τέταρτης βιομηχανικής επανάστασης και της τεχνητής νοημοσύνης η οποία έχει εισχωρήσει στις ζωές των σημερινών ανθρώπων, το ιστορικό παρελθόν έχει να αντιμετωπίσει μία μεγάλη πρόκληση: θα διατηρήσει τη σημαντικότητά του στην καθημερινή ζωή των ανθρώπων και στην εκπαίδευσή τους ή θα συμπιεστεί από τους περιοριστικούς όρους της κυριαρχίας ενός ψηφιακού παρόντος; Η συζήτηση για τη μορφή της ιστορικής εκπαίδευσης στο νηπιαγωγείο και στο δημοτικό σχολείο είναι, σήμερα, περισσότερο επίκαιρη από ποτέ. Η προοπτική να εισάγουμε την έννοια της ιστορικής σκέψης στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση και να ιχνηλατήσουμε τους τρόπους με τους οποίους είναι δυνατόν να δομηθούν εκπαιδευτικά μοτίβα που μπορούν να ενσωματωθούν στην εκπαιδευτική διαδικασία προσφέρει πολλούς δημιουργικούς δρόμους για να μιλήσουμε στα παιδιά για το ιστορικό παρελθόν. Κύριος σκοπός αυτής της προοπτικής είναι η εισαγωγή στην ιστορική εκπαίδευση παιδιών προσχολικής, πρωτοσχολικής ηλικίας και μεγαλύτερων τάξεων δημοτικού σχολείου να γίνει διανοητικά κατάλληλη για την ηλικία τους και ευχάριστη. Το βαρετό μοντέλο διδασκαλίας της ιστορίας του προηγούμενου αιώνα της εκμάθησης και αποστήθισης γεγονότων και χρονολογιών μπορεί να μετασχηματιστεί σε ελκυστικό και κατάλληλο για τις σύγχρονες εκπαιδευτικές ανάγκες των παιδιών τυπικής και ειδικής εκπαίδευσης. Το βιβλίο αυτό επιχειρεί να προσδιορίσει τα σημεία συνάντησης της παιδαγωγικής, της ιστορικής εκπαίδευσης και της γνωστικής ψυχολογίας, να μελετήσει τα σύγχρονα εκπαιδευτικά μοντέλα για την ιστορική σκέψη και να προτείνει εκπαιδευτικά μοτίβα προσέγγισης της ιστορικής σκέψης για το νηπιαγωγείο και το δημοτικό σχολείο. Επιχειρεί να ανοίξει στη χώρα μας τη συζήτηση για την τοποθέτηση της διδασκαλίας της ιστορίας και της ιστορικής εκπαίδευσης στις σύγχρονες προκλήσεις που αντιμετωπίζει το εκπαιδευτικό σύστημα με σεβασμό στον πολιτισμό και την ιστορία μας. Το βιβλίο, αυτό, ενώ διαχειρίζεται αυτές τις προσκλήσεις αναζητώντας επιστημονικά τεκμηριωμένες απαντήσεις, υιοθετεί ένα προσιτό στυλ γραφής με σκοπό να διευκολύνει τους αναγνώστες και τις αναγνώστριες στην κατανόηση επιστημονικών εννοιών, όρων και επιχειρημάτων. Απευθύνεται σε υποψήφιους και υποψήφιες εκπαιδευτικούς παιδαγωγικών τμημάτων (προσχολικής και δημοτικής εκπαίδευσης), σε εν ενεργεία εκπαιδευτικούς, σε γονείς και σε όσους και όσες έχουν ιδιαίτερες ευαισθησίες και ενδιαφέροντα για την ιστορία, την εκπαίδευση και τον πολιτισμό.

Γιώργου Κόκκινου

“Ο δάσκαλος που υποσχέθηκε τη θάλασσα”

(Ανάλυση για την ομότιτλη ταινία)

Στον σύνδεσμο που ακολουθεί υπάρχει το άρθρο

του Γιώργου Κόκκινου

για την ταινία  “Ο δάσκαλος που υποσχέθηκε τη θάλασσα”

(Ένθετο Εφημερίδας των συντακτών: “Σκασιαρχείο”, 7/1/25, σ. 2/24)

Γιώργου Κόκκινου_Ο δάσκαλος που υποσχέθηκε τη θάλασσα_Ανάλυση για την ταινία

How to cite:

Fardi, K. (2024). The modality of historical thinking in the latest Greek primary school curriculum and the new challenges in history education. The Curriculum Journal, 00, 1–14. https://doi.org/10.1002/curj.306

This paper refers to the concept of ‘historical thinking’ as it appears in the three versions of the recent Greek History Curriculum for primary school. It is a comparative study of the discourse of the three versions of the recent history curriculum for primary school. The methodological approach of this study was founded on Critical Discourse Analysis. The main purpose of this paper is to explore the meaning and context of this term as presented in the three versions of the history curriculum and to compare the findings of the study with corresponding references in the international literature regarding the terms of ‘historical thinking’. This study demonstrated that this term is not the same in all three versions of the curriculum. In the first version of the curriculum the term ‘historical thinking’ is mentioned autonomously and we also separately identify the term ‘critical thinking’, while in the second and third versions a synthesis of the term is observed, which eventually becomes ‘critical historical thinking’. As a result of this observation, the use of the terms is critically and comparatively studied. The main conclusion is that the term ‘critical historical study’ refers much more to the development of general skills and competences with cognitive characteristics and much less to the critical understanding of the historical past. Furthermore, the conclusions of this study suggest a perspective for historical thinking in contemporary curricula with new challenges such as the relationship of historical education with artificial intelligence and children’s representations.

Επιστημονική Ημερίδα

Το Τμήμα Βυζαντινών και Νεοελληνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Κύπρου σας προσκαλεί στην Επιστημονική Ημερίδα με θέμα: Το βίωμα του εγκλεισμού και της επιτήρησης από διεπιστημονική σκοπιά: ιστορία, λογοτεχνία, βιολογία, ψυχολογία, τέχνη

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΗΜΕΡΙΔΑΣ KYΠΡΟΣ 2024 (final)

ΝΟΣΤΑΛΓΙΑ για μια Αθήνα που αγάπησα 1947-1957

Oι Εκδόσεις Καπόν παρουσίασαν το βιβλίο της Ντόνα-Λίλιαν Καπόν, τη Δευτέρα 20 Μαΐου 2024, στις 7:00 μ.μ. στο Πνευματικό Κέντρο Ισραηλιτικής Κοινότητας  (Βησσαρίωνος 9, Aθήνα)

https://www.youtube.com/watch?v=3TR1IP8xTnA